https://lmclinic.az/ ru Dermatologiya - LM clinic DataLife Engine https://lmclinic.az/dermatologiya/15-mastositoz.html https://lmclinic.az/dermatologiya/15-mastositoz.html

Mastositoz xəstəliyində bəzi faktorlar ləkələrin qaşınıb qabarmasına, şikayətlərin artmasına və təhlükəli halların başverməsinə səbəb ola bilər.

• Əsəblilik, emosional stress
  

• Bəzi qidalar
  

Dekstran tərkibli göz damcıları

Aspirin

Öskürək siropları

Yodlu radiokontrast maddələr

Prokain

Polimiksin

Dekstran kimi digər vena daxili vurulan polimerlər

Diklofenak və digər qeyri steroid iltihab əleyhinə dərmanlar

• Fiziki faktorlar
  

Ani dəyişən temperatur (soyuq hovuza və ya dənizə girmək, çox isti su ilə çimmək)

Mexaniki travma (sərt massaj, qaşınma, sərt dəsmal ilə qurulanma kisələnmə)

• Diş çəkimi va digər cərrahi əməliyyatlar
  

Cərrah, xəstəlik və ola biləcək allergik reaksiya haqqında məlumatlandırılmalıdır.

Əməliyyatdan yarım saat öncə həkim nəzarəti altında H1-antihistamin və metilprednizolon (1 mq/kq dozada) verilməlidir.

Əməliyyat boyunca adrenalin hazır tutulmalıdır.

Unutmamaq lazımdır ki, hər bir mastositoz xəstəsinə problem yaradan maddələr fərqlidir, müşaidə olunan reaksiya isə individualdır.

Bəzi pasietlərdə heç bir şikayət olmadan, bəzilərində yüngül bir qızarıqlıq, digərlərində isə ciddi reaksiya baş verə bilər.

Bədəndə qırmızılıqla birlikdə nəfəs çatışmazlığı, ürək döyüntüsü, göz və dodaqlarda şişmə, qarın ağrısı və qusma meydana gələ bilər.

Bu kimi hallarda, gözlənilməyən bir dəyişiklik baş versə mütləq təcili yardıma müraciət edilməlidir.]]> admin Thu, 18 Mar 2021 19:12:03 +0300 https://lmclinic.az/dermatologiya/16-psoriaz.html https://lmclinic.az/dermatologiya/16-psoriaz.html

Psoriaz, digər adıyla Pullu Dəmrov, dəri, dırnaq və oynaq zədələnməsiylə müşahidə olunan immun sistemi ilə əlaqəli xroniki iltihabi bir xəstəlikdir.
Pullu dəmrov uzun illərcə dalqalanmalar şəklində davam edərək pasientə əziyyət verir. Hər bir xroniki prosesdə olduğu kimi, onu artıran, təkan verən və azaldan, rahatladan faktorların yaxşı bilinməsi pasientin həyatını asanlaşdırır.

• Stress
  

Əsəb, gərginlik, emosional stress birmənalı xəstəliyi alovlandırır.

• Hava faktoru
  

Soyuq və quru havada dəri quruluğu artaraq qaşıntı çoxalır.

Nəmli isti havada isə kəpəklənmə azalır və dəri rahatlayır.

Günəş şüaları pullu dəmrovda mualicəvi effektə malikdir. Hətta, geniş istifadə olunan fototerapiya adlı müalicə üsulu ultrabənövşəyi şüaların müsbət təsirinə əsaslanmaqdadır.
Lakin şiddətli günəş yanığı əmələ gəlmiş yerlərdə xəstəliyin daha da arta biləcəyi unudulmamalıdır.

• Mexaniki travma
  

Qaşıyaraq qopartma

Həşarat dişləməsi

Günəş yanığı

Lazer yanığı

Piercing

Tattoo kimi travmalar yaraları artırır.
Dermatologiyada buna Koebner fenomeni deyilir.

• Hormonal dəyişikliklər
  

Mütləq olmamaqla birlikdə, bəzi pasientlərdə yeniyetmə dövrü, menopauza artışa səbəb ola bilər.

• İnfeksiya
  

İnfeksion xəstəliklərdən 2-3 həftə sonra psoriazis səpkilərində artış ola bilər.
Boğazda Streptokok faringiti, xüsusən də uşaqlarda, damcıvari forma-quttat psoriaza səbəb ola bilər.

Tonzillit

Orta qulaq iltihabı

Tənəffüs yolları infeksiyası

Bronxit

• Dərmanlar
  

Bir çox dərman psoriazın alovlanmasına təkan verə bilər.
Hər bir insanda individual olmaqla birlikdə, aşağıdaki dərmanların bu xəstəliyi artırdığı sübut olunub:

Psixiatrik dərmanlar

Litium

Bəzi ürək dərmanları

Beta-adrenergik reseptor blokatorları xəstələrin 30% ində alovlanmaya səbəb olur.

Propronalol

Oksprenolol

Karvedilol

Atenolol

Metoprolol

Sotalol

Asebutolol

Bisoprolol

Timolol

Alfa və beta-adrenergik reseptor blokatorları

Labetolol

Angiotensin çevirici ferment inhibitorları-AÇF
qrupu təzyiq dərmanları

Lizinopril

Kaptopril

Enalapril

Ramipril

Perindopril

Kalsiyum antagonistləri

Amlodipin

Diltiazem

Nifedipin

Verapamil

Ağrıkəsicilər

Qeyri steroid iltihab əleyhinə dərmanlar

İndometasin

Fenilbutazon

Oksifenbutazon

Meklofenamat

İbuprofen

Diklofenak

Aspirin

Malyariya əleyhinə dərmanlar

Xloroxin

Hidroksixloroxin

Xinidin

Penisillin qrupu antibiotiklər

Penisillin

Ampisillin

Amoksisillin

Sulfonamidlər

Sulfapiridin

Sulfasalazin

• Siqaret
  

Siqaret və digər tütün məhsulları psoriatik artrit dərmanlarının effektivliyini azaldır.

• Spirtli içkilər
  

Xüsusən də qaraciyərə təsiri olduğu bilinən metotrexat tərkibli dərman qəbul edən xəstələrdə qadağadır.

• Qida faktoru
  

Qidaların psoriaz gedişatına olan təsirini kəsin sübut etmiş, etibarlı elmi bir məlumat yoxdur.

Lakin bəzi xəstələrdə bu qidalar ilə artış müşahidə olunur.
Qırmızı ət, yumurta, süd və süd məhsulları kimi doymamış yağ turşusu-araxidon turşusu tərkibli yeməklər.

Psoriaz olan xəstələrdə qluten həssaslığı görülə bilər.
Bəzi xəstələrə qlutensiz pəhriz müsbət təsir göstərə bilər.

Yüksək miqdarda antioksidantlara sahib olan meyvə və tərəvəzlər psoriazdakı iltihabi prosesi yavaşladır.
Brokolli kələm, yaşıllıqlar, moruq, üzüm, albalı, qaragilə faydalı sayılır.

Alabalıq, qızıl balıq kimi omeqa 3 tərkibli dəniz məhsullarının istehlak edilməsi də məsləhət görülür.

Unutmamaq lazımdır ki, hər bir insan bədəni individualdır və bir xəstəlik fərqli insanlarda fərqli seyir göstərə bilər.
Məsələn, bilinən bir faktdır ki, günəş psoriaz üçün müalicəvidir, lakin bəzi insanlar günəşlə şikayətlərin artdığını söyləyir.
Məhs bu səbəblə, məqalədə yazılanlara diqqət yetirərək unutmayın ki, xüsusən Sizin psoriaza təkan verən səbəblər fərqli ola bilər.
Standart seyir göstərən xəstəlik yoxdur, hər biri fərqli və özəl olan xəstələr vardır.]]> admin Thu, 18 Mar 2021 19:12:00 +0300 https://lmclinic.az/dermatologiya/14-steroid-mualicesi.html https://lmclinic.az/dermatologiya/14-steroid-mualicesi.html

Bəzi dəri xəstəliklərində steroid, yani hormon tərkibli dərmanlar, həyat xilasedici olub vazkeçilməz müalicə şəklidir. Həkim tərəfindən Sizə təyin edilən müalicədən fəsad görməməniz üçün bunlara diqqət etməniz məsləhətdir.

Mədə qoruyucular

Kortizon tərkibli dərmanlar mədə üçün ziyanlıdır, mədədə ağrı, xora, qanaxma yarada bilər. Hər gün kortizonlu dərmanı içmədən öncə həkimin təyin etdiyi mədə qoruyucu dərmanı içməlisiz, səhər yeməkdən öncə qəbul edib özünüzü fəsadlardan qoruya bilərsiz. Kortizonlu dərmanı isə mütləq yeməkdən sonra və ya yeməklə birlikdə qəbul etməyə diqqət edin. Banan, armud şaftalı kimi meyvələr, kartof, zeytun yağı və süd kimi mədə dostu olan qidaları istehlak etməyə diqqət yetirin.

Dərmanın səhər saatlarında qəbulu

Hormon dediyimiz dərmanlar öz bədənimizdə böyrək üstü vəzində səhər saatlarında ifraz olunur. Bu dəngəni pozmamaq üçün hormon tərkibli dərmanlar da səhər içilməlidir. İki dozaya bölünmüş olduğu halda səhər və günorta saat 12:00 keçməmək şərti ilə qəbul edə bilərsiz.

Təyin edilmiş cədvələ riayət edilməsi

Sizə təyin edilmiş dərmanla eyni tərkibli kortizon deyilən hormon böyrək üstü vəzində hər gün ifraz olunur. Siz dərmanı içəndə və qanınızda o maddə dolaşmağa başlayanda beyin iştrakı ilə gərçəkləşən qəliz bir mexanizm sayəsində böyrək üstü vəz o maddənin artıq qanda olduğunu anlayaraq o gün üçün ifrazı dayandırır. Bu şəkildə Sizin içdiyiniz dozadan asılı olaraq böyrək üstü vəz təmbəlləşməyə başlayır. Məhz bu səbəblə, həkimlər kortizon tərkibli dərmanları yavaş yavaş azaldaraq kəsməyi məsləhət görür ki, böyrək üstü vəzin normal fəaliyyətini bərpa etməsi üçün zaman olsun. Siz bu cədvəli pozsaz, uzun müddət içdiyiniz dərmanı həkimə xəbər vermədən ani bir şəkildə dayandırsaz, ciddi sağlamlıq problemi yaşaya bilərsəniz.

Kalsiyum dəstəyi

Hormonal müalicə uzun zaman dilimində lazımi önləmlər alınmasa sümüklərdən kalsium əriməsinə səbəb olaraq osteropoz ilə nəticələnə bilər. Ən böyük risk altında menopauza sonrası qadınlar və az hərəkət edən yaşlı insanlardır. Bu səbəblə, kalsiyum və D vitamin tərkibli həblər də müalicənizə əlavə edilmiş ola bilər.

Ayrıca, sümük əriməsini-osteoporozu azaltmaq üçün:

• spirtli və kafeinli içkiləri azaltmaq,
  
  
• sümük istehsalına təkan verdiyi üçün idman etmək, hərəkətsiz həyat tərzindən imtina etmək,
  
  
• yüksək miqdarda kalsium tərkibli qidalar (yağsız süd və süd məhsulları, xüsusən parmesan növü pendir, kələm, lobya, badam və quru meyvələr) istehlak etmək.
  

Şəkərsiz pəhrizə riayət etmək

Kortizonlu dərmanlar qan şəkərini yüksəldir. Bu səbəblə, kortizon mualicəsi alan hər pasient ciddi şəkərsiz pəhrizə riayət etməlidir. Mövcud olan şəkərli diabetin kontrolu daha da çətinləşir, günlük istifadə edilən diabet dərmanlarının dozaları endokrinoloq tərəfindən gözdən keçirilməlidir.
Şəkər xəstəliyi olmayanlarda diabetin yaranması çox nadir görülür və ancaq olduqca yüksək dozalarda baş verir. Bir çox xəstədə müalicə bitəndən bir neçə ay sonra şəkər səviyyəsi müalicədən öncəki vəziyyətə geri qayıdaraq düzəlir.

Duzsuz pəhrizə riayət etmək

Hormonal müalicə bədəndə duz və su tutulmasına gətirərək təzyiq artışına səbəb ola bilər. Bu təsir çox vaxt mualicənin ikinci həftəsində başlayır. Duzsuz pəhrizə diqqət edərək həm təzyiq artışının həm də şişkinliyin (ödemin) qarşısını ala bilərsiz.

Göz müayinəsi

Hormon müalicəsi 6-12 ay sürən pasientlər katarakta, qlaukoma kimi xəstəliklərin qarşısını almaq üçün göz həkimində müayinə olunmalıdır.

İnfeksiyadan qorunmaq

Hormonal müalicə autoimmun deyilən, yəni pozulmuş şiddətli immun cavab ilə əlaqəli dəri xəstəliklərində istifadə olunur. Bu müalicədə hədəf immun cavabı yavaşlatmaqdır. Lakin dəri xəstəliyini sağaldan bu xüsusiyyət immuniteti zəiflədərək bakteriyal və viral xəstəliklərə meylliyi artırır. Uzun müddət yüksək dozda kortizon qəbul etmək məcburiyyətində olan xəstələr çox insan olan, infeksiya tutma ehtimalı yüksək olan yerlərə getməməli, ailə üzvlərində bir xəstəlik olanda şəxsi qorunma üsullara daha çox diqqət yetirməlidir.

Bu sadalananlara diqqət edərək, əlavə bir şikayətiniz olanda həkim ilə əlaqə saxlayaraq, zamanında tələb olunan analizlərə diqqət yetirərək hormonal dərmanların fəsadını yaşamadan ancaq fayda görə bilərsiz.]]> admin Mon, 18 Jan 2021 18:02:36 +0300